Kiến và Ve sầu
8 tháng 6, 2026
Gợi ý cho bố: Truyện này cụ Nguyễn Văn Vĩnh từng dịch thành thơ: "Ve sầu kêu ve ve / Suốt mùa hè…" — bố ngâm nga hai câu ấy trước khi vào truyện nhé. Tiếng ve "ve ve", tiếng kiến lịch kịch tha mồi, mỗi đoạn một nhịp riêng cho con nghe.
Ngày xửa ngày xưa, vào một mùa hè nắng vàng rực rỡ, trên cành cây cao có chú Ve Sầu suốt ngày ca hát. Chú ăn no rồi hát, hát chán rồi ngủ, ngủ dậy lại hát, vui vẻ chẳng lo nghĩ gì.
Dưới gốc cây, đàn Kiến bé nhỏ thì cặm cụi làm việc từ sáng sớm đến tối mịt. Con thì tha hạt thóc, con thì khuân vụn bánh, con thì cõng mẩu mồi to gấp mấy lần thân mình, nối đuôi nhau đi thành hàng dài, chuyển từng chút từng chút một về tổ.
Ve Sầu nhìn xuống, cười chế giễu:
— Các chị Kiến ơi! Trời hè đẹp thế này, sao không nghỉ ngơi ca hát cùng tôi, mà cứ còng lưng làm lụng khổ sở vậy? Thức ăn đầy đồng, lo gì cho mệt!
Kiến vừa đẩy hạt thóc vừa đáp:
— Chúng tôi phải tích trữ thức ăn ngay từ bây giờ, kẻo mùa đông đến thì chẳng còn gì mà ăn đâu. Anh cũng nên lo dần đi là vừa!
— Ôi dào! Mùa đông còn xa lắm! — Ve Sầu nhún vai, rồi lại nghển cổ hát vang cả góc trời.
Ngày qua ngày, đàn Kiến vẫn miệt mài tha mồi về chất đầy tổ. Còn Ve Sầu vẫn đàn ca múa hát thâu ngày.
Rồi mùa hè qua đi. Gió bấc thổi về, lá vàng rụng hết, trời rét căm căm. Ngoài đồng chẳng còn lấy một hạt thóc, một ngọn cỏ non. Ve Sầu đói lả, rét run cầm cập, lê bước đến tổ Kiến, ngập ngừng gõ cửa:
— Chị Kiến ơi… cho tôi vay ít thức ăn, sang xuân tôi xin trả đủ…
Kiến mở cửa, nhìn Ve Sầu run rẩy, mới hỏi:
— Thế suốt mùa hè vừa rồi, trời đẹp như thế, anh làm gì mà không kiếm thức ăn để dành?
Ve Sầu cúi đầu, lí nhí:
— Mùa hè… tôi mải ca hát…
Kiến thở dài:
— Anh thấy chưa! Lúc chúng tôi còng lưng làm lụng thì anh chê cười. Hát hay đến đâu cũng không no bụng được lúc đông về.
Ve Sầu xấu hổ quá, không nói được câu nào. Từ mùa đông năm ấy, Ve Sầu mới hiểu ra: muốn được vui chơi ca hát, thì trước hết phải biết chăm chỉ làm việc và lo xa như đàn Kiến. Thế nên bây giờ, hễ hè đến ve mới dám ca — vì cả họ nhà ve đã thuộc lòng bài học cũ rồi đấy, con ạ.
Bài học gửi con: Con à, vui chơi ca hát là điều rất đẹp — nhưng phải có những ngày chăm chỉ thì tiếng hát mới ngọt lành. Bố mẹ đang như đàn kiến nhỏ, mỗi ngày chuẩn bị một chút — góc phòng cho con, chiếc nôi cho con — để mùa đông nào con cũng ấm áp, no tròn trong tình thương của bố mẹ.